Het levensverhaal van Henri Nouwen is bijzonder te noemen. Een hoogleraar die begeleider werd van mensen met een verstandelijke beperking. In de zorg voor de ander ontdekte hij hoe waardevol elk mens is, een 'geliefd kind van God'. Tijdens deze 24-uurs retraite spiegelen we onze eigen ervaringen en spiritualiteit in de zorg aan die van Henri [...]
Duiken in de bronnen van onze spiritualiteit (en die van anderen).
Meer morele gevoeligheid in je organisatie: schrijf je in voor onze online ethiekmiddag! Ben je klaar om een werkplek te creëren waar er vanzelfsprekender aandacht is voor morele vragen? Doe dan mee aan onze online sessie over het vergroten van de morele gevoeligheid van medewerkers in jouw organisatie! Tijdens deze sessie verkennen we onder begeleiding van [...]
Op vrijdagmiddag 14 juni 2024 wordt Jan Martijn Abrahamse geïnstalleerd als lector Theologie aan de Christelijke Hogeschool Ede (CHE). Zijn lectorale rede heeft als centraal thema: Verlangen naar het Heilige Op zoek naar heiligheid in een onthechte wereld Die middag zijn er ook interessante bijdrages van kunstschilder Egbert Modderman, filmmaker Kees-Jan Mulder en Renée Tanis - Wierenga, leider [...]
Jouw werk in zingevingszorg is mooi èn veeleisend. Gevoelens als ‘niet meer van jezelf zijn’ en jezelf verliezen kunnen gaan overheersen. In deze dagen verdiepen we de stilte binnenin en oefenen we met stil zijn in contact met werk en leven. Deze 3-daagse is er voor geestelijk verzorgers, (palliatieve) zorgmedewerkers, voorgangers, kerkelijk werkers, hospicemedewerkers, etc, die [...]
Behoefte om even uit te zoomen uit de hectiek van de zorg? Tijd voor jezelf vertaalt zich terug naar kwaliteit van je werk! Tijdens deze korte schrijfretaite maak je kennis met creatief schrijven. Neem deel aan deze middag en reflecteer al schrijvend op je eigen ervaringen, met behulp van diverse werkvormen en schrijfoefeningen. Je kunt deze [...]
De zin en betekenis die mensen aan het leven geven zijn belangrijke uitgangspunten voor het bepalen van de dagelijkse zorg of de juiste behandeling. Voor zorgprofessionals is het niet altijd eenvoudig om daar invulling aan te geven in de dagelijkse praktijk.
Neem jij wel eens de tijd om stil te staan en te (her)ontdekken wie of wat inspireert in je werk? Neem deel aan de Henri Nouwenretraite. Krijg inzicht in de wederkerigheid in de relatie tussen zorgverlener en cliënt/bewoner. Aan de hand van het gedachtegoed van Henri Nouwen over zijn ervaringen in de zorg voor mensen met [...]
Alles is in beweging, alles verandert! Dat geldt ook voor ons werk als geestelijk verzorger, zowel in Nederland als in Duitsland. (Maar: op dezelfde manier? Of toch anders?) Tijdens deze ontmoetingsbijeenkomst vragen we ons af: wat is voor ons, te midden van al die innerlijke en uiterlijke veranderingen, het wezenlijke in de geestelijke verzorging? Waarop kunnen [...]
In deze cursus werken we met eigen casuïstiek van de deelnemers, aan de hand van verschillende intervisiemodellen (o.a. aangepaste modellen uit Bellersen en Kohlmann (2013) en een KPV-model waarin met beelden wordt gewerkt). Iedere bijeenkomst begint met een introductie en een spirituele oefening. We streven ernaar dat de deelnemers middels de ervaringen in deze cursus de [...]
In dialoog met je levensverhaal is een gesprekmodel voor geestelijke verzorging. In een reeks individuele gesprekken nodigt de geestelijke verzorger een gesprekspartner uit om na te denken en te praten over levensvragen aan de hand van diens levensverhaal. De kracht van het model schuilt in zowel de praktische uitwerking van de reeks van zes gesprekken als [...]
Jouw werk in zingevingszorg is mooi èn veeleisend. Gevoelens als ‘niet meer van jezelf zijn’ en jezelf verliezen kunnen gaan overheersen. In deze dagen verdiepen we de stilte binnenin en oefenen we met stil zijn in contact met werk en leven. Deze 3-daagse is er voor geestelijk verzorgers, (palliatieve) zorgmedewerkers, voorgangers, kerkelijk werkers, hospicemedewerkers, etc, die [...]
Waar je ook bent, met wie je ook bent, met de vaardigheden die je in deze cursus opdoet geef je rituelen en bijeenkomsten met meer diepgang en vertrouwen vorm.
Speelruimte van de geestelijk verzorger inspiratie, ambacht, professionaliteit Als geestelijk verzorgers hebben we een prachtvak – waarin inspiratie, ambacht en professionaliteit belangrijke pijlers zijn. Hier willen we bij stil staan: over hoe we met mensen in gesprek gaan over zingeving via poëzie, kunst, biografie en ritueel. Binnen een steeds technischer ggz met veel protocollen en weinig [...]
In je werk ontmoet je meerdere mensen per dag en voer je veel gesprekken. Het is het liefste wat je doet, maar het vraagt veel van je. Om de ander open te blijven benaderen, is contact met je eigen stilte een voorwaarde. Maar hoe doe je dat in de drukte en chaos van alledag? Voor je [...]
Tijdens deze scholing leer je hoe je film en documentaires kunt gebruiken voor het voeren van een inhoudelijk zingevingsgesprek met individuen en groepen. Tegelijkertijd biedt De Oosterhoeve je de ruimte om tot rust te komen en met andere geestelijk verzorgers in gesprek te zijn over je werk en wat jou bezighoudt. De Oosterhoeve is in het [...]
In het drukke leven van een predikant, priester, diaken of geestelijk verzorger, sta je vaak klaar voor anderen. Je draagt zorg voor de gemeenschap, biedt pastorale bijstand, probeert te inspireren en vervult soms ook bestuurlijke verantwoordelijkheden. Maar wanneer neem je de tijd om zelf op adem te komen en je eigen ziel te voeden? "Ga nu [...]
Ethiek wordt vaak als abstract, ernstig en langzaam ervaren door zorgmedewerkers. Maar kan ethiek ook aansprekend, speels en snel zijn? Hoe kunnen we als geestelijk verzorgers ethiek meer levend en uitnodigend maken? Kunnen we onze kennis en vaardigheden als GV-ers ook op nieuwe manieren inzetten? Op andere plekken en op creatieve en prikkelende manieren? Wat kan [...]
Jouw werk in zingevingszorg is mooi èn veeleisend. Gevoelens als ‘niet meer van jezelf zijn’ en jezelf verliezen kunnen gaan overheersen. In deze dagen verdiepen we de stilte binnenin en oefenen we met stil zijn in contact met werk en leven. Deze 3-daagse is er voor geestelijk verzorgers, (palliatieve) zorgmedewerkers, voorgangers, kerkelijk werkers, hospicemedewerkers, etc, die [...]
Dagelijks worden we geconfronteerd met de realiteit van oorlogen en conflicten. Ver weg en dichtbij. Hoe kun je vanuit de christelijke traditie nadenken over vraagstukken van oorlog en vrede? Wat betekent betrokkenheid bij oorlog voor militairen? Wat valt er te leren van de geestelijke verzorging bij de krijgsmacht? De Protestantse Theologische Universiteit, de Protestantse Geestelijke Verzorging [...]
Dagelijks worden we geconfronteerd met de realiteit van oorlogen en conflicten. Ver weg en dichtbij. Hoe kun je vanuit de christelijke traditie nadenken over vraagstukken van oorlog en vrede? Wat betekent betrokkenheid bij oorlog voor militairen? Wat valt er te leren van de geestelijke verzorging bij de krijgsmacht? De Protestantse Theologische Universiteit, de Protestantse Geestelijke Verzorging [...]
Schrijf je eigen spirituele autobiografie en leer anderen hierbij te begeleiden Veel mensen ervaren bij ingrijpende gebeurtenissen dat er allerlei levensvragen op hen afkomen: vragen over henzelf, over de betekenis van hun leven en de invulling van hun toekomst. In deze situatie kan het helpen om het eigen leven in kaart te brengen. Zo kan alles [...]
Zorg voor zingeving in de thuissituatie: zo nodig! En dan is het project klaar......wat nu? Hoe kan de opgedane kennis en ervaringen worden gedeeld en breder benut? Hoe gaan we het stokje doorgeven? Dát is wat het project 'Zinvol Implementeren' afgelopen 1,5 jaar heeft onderzocht, samen met zeven implementatieprojecten door heel het land. De projecten worden [...]
Op 14 april houdt de VGVZ Open Platform: dé gelegenheid tot ontmoeting en gedachtewisseling in beroepsgroep. Leden zijn welkom van 12.30 tot 17.00 uur in de Noorderlichtkerk, Bergweg 92b in Zeist. Deelname is gratis en SKGV-accreditatie is aangevraagd. […]
"Dr. J.K. (Hanneke) Muthert is benoemd tot hoogleraar in de Faculteit Religie, Cultuur en Maatschappij met de leeropdracht Godsdienstpsychologie met speciale aandacht voor Geestelijke Verzorging en Welzijn. Zij houdt op 25 april 2025 om 16.15 uur haar oratie in Groningen, getiteld: De malle(n)molen van het leven. Over vorm, ambivalentie en dynamiek in de uitwisseling over zin. [...]
Presentatie grote letter scheurkalender, gemaakt door 12 geestelijk verzorgers. Programma: presentatie scheurkalenders door makers, met achtergrondinfo en spirituele toepasing en hoe te gebruiken in werkveld
Op 2 oktober organiseert Agora het symposium Zingeving? Hoe dan?! van 9.30 – 16.30 uur in De Schakel in Nijkerk. Tijdens dit symposium krijg je handvaten die jou en jouw collega’s helpen bij het geven van aandacht aan zingeving. Aandacht voor zingeving is cruciaal om goede zorg en ondersteuning te leveren. Dat geldt voor iedereen, of [...]
Tijdens de Week van de Palliatieve Zorg zetten we samen palliatieve zorg weer volop in de spotlights! In deze week vinden in Nederland tal van activiteiten plaats om palliatieve zorg bekender te maken. Zo helpen we méér mensen te begrijpen wat palliatieve zorg is en wat het voor hen kan betekenen. Het doel: ervoor zorgen dat [...]
Geestelijk verzorgers, pastores en predikanten hebben in hun werk regelmatig te maken met mensen die een ingrijpende gebeurtenis hebben meegemaakt. Hoe treed je deze mensen tegemoet en wat kun je voor hen betekenen, juist vanuit je eigen deskundigheid? Op deze vraag geeft de cursus 'Geestelijke zorg en trauma' antwoord. De cursus is een samenwerkingsproject van ARQ [...]
Wat is de rol van de (algemeen) geestelijk verzorger m.b.t. cultuursensitieve zorg? Tijdens het overleg willen we van elkaar leren en elkaar zeker inspireren met verhalen van 'best practice' in wat we doen op micro, meso en macro-niveau in het ziekenhuis. Doelgroep: Geestelijk verzorgers werkzaam in het ziekenhuis regio Brabant, Noord-Limburg en Nijmegen Programma: 9:00-9:30: inloop [...]
In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen vindt op dinsdag 21 oktober Het Grote Zorgdebat plaats. Dé kans om kandidaat-Kamerleden met elkaar in debat te zien over hun ideeën voor de toekomst van de zorg. FBZ is partner van Het Grote Zorgdebat en nodigt jou van harte uit om erbij aanwezig te zijn. Je kunt het debat [...]
Jouw werk in zingevingszorg is mooi èn veeleisend. Gevoelens als ‘niet meer van jezelf zijn’ en jezelf verliezen kunnen gaan overheersen. In deze dagen verdiepen we de stilte binnenin en oefenen we met stil zijn in contact met werk en leven. Deze 3-daagse is er voor geestelijk verzorgers, (palliatieve) zorgmedewerkers, voorgangers, kerkelijk werkers, hospicemedewerkers, etc, die [...]
ELIM is een expertisecentrum levensbeschouwing en inclusie van mensen met een verstandelijke beperking. Op weg naar een landelijke conferentie in het voorjaar van 2026 organiseert ELIM 2 werkconferenties; voor partners uit geloofsgemeenschappen en voor partners in de zorg. Deze conferentie is bedoeld voor geestelijk verzorgers werkzaam met en voor mensen met een verstandelijke beperking. Doelen van [...]
Dit jaar werd de zesde editie van God in Nederland (auteurs: Joris Kregting, Fred van Lieburg, Paul Vermeer) gepubliceerd, een onderzoek naar religieuze ontwikkelingen in Nederland. Op 12 december gaan we samen in gesprek over dat onderzoek. Wat heeft het onderzoeksrapport teweeg gebracht en welke reacties zijn er op het rapport gekomen? Over het symposium Traditiegetrouw bestaat er in [...]
De langdurige zorg is voortdurend in beweging. Nieuwe inzichten, veranderende behoeften en actuele dilemma's vragen om zorg die meebeweegt. Tijdens het SKILZ-congres 2026 op donderdag 5 februari staan we stil bij wat ertoe doet: hoe we richtlijnen vertalen naar de dagelijkse praktijk en samen bouwen aan mensgerichte, veilige en kwalitatieve zorg. Werk jij in de langdurige [...]
Schrijf je nu in voor de studiedag/voorgangersdag Vrijzinnige Vitaliteit op 9 februari 2026 in Conferentiecentrum Kaap Doorn, Postweg 9 in Doorn! In het bijzonder kan deze dag interessant zijn voor leden van de Protetantse sector en de SING. Er zijn workshops van Hans Alma, Arjo Klamer, Chris Doude van Troostwijk en Kirsten Slettenaar. Tijdens deze dag is [...]
Jouw werk in zingevingszorg is mooi èn veeleisend. Gevoelens als ‘niet meer van jezelf zijn’ en jezelf verliezen kunnen gaan overheersen. In deze dagen verdiepen we de stilte binnenin en oefenen we met stil zijn in contact met werk en leven. Deze 3-daagse is er voor geestelijk verzorgers, (palliatieve) zorgmedewerkers, voorgangers, kerkelijk werkers, hospicemedewerkers, etc, die [...]
Als je als geestelijk verzorger mensen bijstaat om hun levensverhaal te verhelderen in gesprek met verhalen uit de bijbelse traditie, kom je lang niet altijd uit met woorden. Sommige mensen 'zitten vast in hoofd', anderen zijn niet wel ter tale... Non-verbale werkvormen kunnen dan een uitkomst zijn. Bibliodans is een speelse werkvorm waarin je hart en [...]
Op donderdag 5 maart 2026 vindt de netwerkbijeenkomst plaats voor geestelijk verzorgers in de regio Zuidwest Nederland. Het centrale thema is interlevensbeschouwelijke geestelijke verzorging. Geestelijk verzorgers uit alle werkvelden, die werkzaam zijn in de regio Zuidwest Nederland, zijn van harte welkom om deel te nemen. Dr. Anke Liefbroer verzorgt een lezing over het centrale thema. Aan [...]
Van ‘ik’ naar ‘wij’!? In de samenleving, de politiek en ook in de zorg is een nieuw bewustzijn ontstaan; het einde van de ‘ikkigheid’ lijkt bereikt. We willen terug naar het grotere belang van het collectief, naar gemeenschapszin en een beetje zorgorganisatie doet tegenwoordig ook aan community-building. Wat betekent dat voor ons als zorgorganisaties? Als geestelijk [...]
Jolanda van Dijke deed onderzoek naar de opvattingen van humanistisch geestelijke verzorgers over empathie. Ze ontwikkelde een heel breed en verrijkt, relationeel begrip van empathie. ‘Receptieve empathie’ maakt dat mensen zich gezien voelen, draagt bij aan een goede relatie, geeft inzicht in wat er voor de ander toe doet en geeft richting aan de zorg. Daarmee [...]
Gevorderden Europese cursus bio-ethiek 'Suffering, Death and Palliative Care' De cursus wordt georganiseerd door de sectie Gezondheidszorgethiek van IQ Health (Radboud UMC Nijmegen) en is volledig in het Engels. Het doel van deze cursus is om de deelnemers te informeren over twee belangrijke aspecten: 1) ethische vragen over palliatieve zorg en medisch begeleid sterven, en 2) [...]
Vind je rust, jezelf en je basis gedurende de individuele en begeleide retraite op De Oosterhoeve in het buitengebied van Winterswijk. Neem de tijd voor je eigen ontwikkeling, maar ook een wandeling, het lezen van een boek, het lopen van het labyrint of gewoon even lekker zitten in de zon. Klik hier voor uitgebreide informatie en [...]
Deze tweedaagse scholing biedt een theoretische en praktische verdieping van de ‘basismethodiek geestelijke verzorging’, zoals ontwikkeld door Job Smit in zijn proefschrift ‘Antwoord geven op het leven zelf’. Op de eerste dag komen aan de orde de gespreksinterventies horend bij de verschillende fasen in het model aan de orde. Op de tweede dag is er ruim [...]
Boek je te weinig resultaat in je werk? Voel je je altijd verantwoordelijk en heb je daarom veel stress en ergernis? Zou je mensen ook graag zelf in beweging willen krijgen? Houd je van je werk, maar zou je er wel meer plezier in willen hebben? Probeer dan eens de provocatieve benadering! In deze cursus leer je wanneer [...]
Rouw en verlies zijn universele ervaringen die ons diep raken. Dit geldt niet alleen bij het overlijden van een dierbare, maar ook bij 'levend verlies' zoals langdurige zorg of het omgaan met blijvende beperkingen. Het symposium verkent hoe rouw binnen islamitische contexten wordt beleefd, geduid en begeleid, op het snijvlak van theologie, psychologie en geestelijke verzorging. [...]
Hoe stemmen we zorg voor mensen in hun laatste levensfase echt af op wie zij zijn? Op vrijdag 22 mei 2026 organiseren prof. dr. Yvonne Engels, emeritus hoogleraar zingeving in de gezondheidszorg en dr. Els van Wijngaarden, universitair hoofddocent zingeving en ethiek rond het levenseinde en de onderzoekers uit hun onderzoeksgroepen, het symposium ‘Wat er echt toe [...]
De Ode aan de Geestelijk Verzorger is een landelijk eerbetoon aan de betekenisvolle inzet van geestelijk verzorgers in Nederland. Het initiatief zet hun maatschappelijke waarde, professionaliteit en betrokkenheid bij mensen in kwetsbare situaties in het licht en biedt ruimte om het vak zichtbaar te maken, te verdiepen en te vieren. De Geestelijk Verzorger van het Jaar [...]
Vier met ons 12,5 jaar NEON tijdens een inspirerende dag over ethiek, integriteit en de kracht van samen reflecteren. Dit jaar vieren we een bijzondere mijlpaal: 12,5 jaar Netwerk EthiekOndersteuning Nederland (NEON). Al jaren brengt NEON mensen samen die zich bezighouden met ethiekondersteuning in onder meer zorg, onderwijs, overheid, defensie en het bedrijfsleven. Een netwerk waarin theorie [...]